Yöntem: Hesap Nasıl Yapılıyor?

Bu sitedeki her sonuç tek bir zincirden çıkar. Girdiğiniz TL tutarı, seçtiğiniz ayın Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası ortalama kuruyla dolara çevrilir. Bu dolar tutarı, o aydan bugüne kadar Amerika Birleşik Devletleri tüketici fiyat endeksinin gösterdiği oranda büyütülür. Sonuç, en son yayımlanan gösterge kuru bülteniyle tekrar liraya çevrilir.

Formül

Başlangıç ayı için kur ve endeks değeri, bitiş ayı için endeks değeri ve güncel kur alınır. Dolar tutarı endeks oranıyla çarpılır. Bu üç adım hesaplayıcının altında her sonuç için ayrı ayrı gösterilir, böylece rakamı elinizle doğrulayabilirsiniz.

Neden dolar?

Türkiye tüketici fiyat endeksinin gerçek fiyat artışını yansıtıp yansıtmadığı uzun süredir tartışılıyor. Bu site o tartışmaya taraf olmak yerine ölçülebilir bir alternatif sunuyor: paranın uluslararası satın alma gücü. Dolar da enflasyona uğrar, o yüzden hesaba Amerikan enflasyonu dahil edilir. Aksi halde yalnızca kur farkı ölçülmüş olurdu; sonuç kartında o rakam da ayrıca gösteriliyor.

Veri neden bir ay geride?

Bu sonuç 7 Eylül 2026 tarihli kurla hesaplandı. Kur her iş günü tazelenir. ABD tüketici fiyat endeksi ise ait olduğu aydan yaklaşık altı hafta sonra yayımlandığı için en güncel endeks ayı Temmuz 2026; bu gecikmenin sonuca etkisi binde birkaç mertebesindedir. Ağustos 2026 endeksi 11 Eylül 2026 tarihinde açıklanacak.

Veri kaynakları

• Geçmiş kurlar: TCMB alış ve satış kurlarının aylık ortalaması.
• Güncel kur: TCMB gösterge niteliğindeki kurlar bülteni, her iş günü.
• Amerikan enflasyonu: Bureau of Labor Statistics, CPI-U All Items, mevsimsellikten arındırılmamış seri.

Mevsimsellikten arındırılmış seri bilerek kullanılmıyor. O seri kısa dönemli karşılaştırmalar için tasarlanmıştır ve uzun aralıklarda gerçek fiyat düzeyini bozar.

2005 redenominasyonu

1 Ocak 2005 tarihinde Türk lirasından altı sıfır atıldı. 1.000.000 eski lira, 1 yeni lira oldu. 2009 yılında paranın adından yeni kelimesi kaldırıldı ama değer değişmedi. Bu sitedeki bütün lira değerleri bugünkü lira cinsindendir; 2005 öncesi veriler veri çekimi sırasında bir kez bölünür, ekranda ikinci bir dönüşüm yapılmaz.

Seri neden Eylül 1960'ta başlıyor?

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın kur serisi 1950'ye kadar uzanıyor, ama bu sitede Eylül 1960'tan öncesi kullanılmıyor. Sebebi verinin eksikliği değil, ne ölçtüğü.

4 Ağustos 1958'de fiilî bir devalüasyon yapıldı ve etkin ithalat kuru dolar başına 9 liraya çıktı, ancak resmî parite değiştirilmedi. İki yıl boyunca çok kurlu bir sistem işledi: Merkez Bankası kotasyonu 2,8125'te durdu, gerçek işlemler başka kurlardan yapıldı. Parite 20 Ağustos 1960'ta Uluslararası Para Fonu nezdinde 9,00 liraya çekilerek fiilî kura eşitlendi ve çok kurlu yapı kapandı.

Bu yüzden 1958-1960 arasında kotasyon kurundan hesaplanan dolar karşılığı gerçeğin yaklaşık üç katı çıkar: 1 milyon eski lira 1959'da 355 bin dolar değil, yaklaşık 111 bin dolar ederdi. Dünya Bankası'nın Türkiye kur serisi de tam bu nedenle 1960 öncesi için hiç değer vermez. Eylül 1960, resmî kurun fiilî kura eşit olduğu ilk aydır; hesap o aydan başlıyor.

Ekim 2025 boşluğu

Amerika Birleşik Devletleri İş İstatistikleri Bürosu, 2025 yılındaki bütçe kesintisi nedeniyle Ekim 2025 tüketici fiyat endeksini hiç yayımlamadı. Bu ay veri setinde boş bırakılıyor; hesap için Eylül ve Kasım 2025 değerlerinin geometrik ortalaması kullanılıyor ve sonuçta bunu belirten bir rozet gösteriliyor. Tahmin değeri asıl veri bloğuna hiçbir zaman yazılmaz.

Bilinen sınırlar

• Hesap dolar bazlı bir ölçüdür. Türkiye içindeki bireysel harcama sepetinizi birebir yansıtmaz.
• Aylık ortalama kur kullanılır; ay içinde alım yaptığınız günün kuru farklı olabilir.
• Seri Eylül 1960'ta başlar. Öncesinde resmî kur, gerçekte işlem yapılan kur değildi.
• Vergi, faiz ve yatırım getirisi hesaba katılmaz.
• Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.